Zapobieżenie globalnemu ociepleniu jest uznawane obecnie za jedno z najważniejszych wyzwań ekologicznych i gospodarczych XXI wieku. Opublikowany w marcu 2007r. IV Raport IPCC (Międzynarodowego Panelu ds. Zmian Klimatu) jednoznacznie wskazuje, że zmiana klimatu jest spowodowana działalnością człowieka, jego autorzy ostrzegają, że brak działań zapobiegających tym zmianom i dostosowującym gospodarkę do nowych warunków klimatycznych będzie miało istotne, negatywne konsekwencje: gospodarcze, społeczne i przyrodnicze. Naukowcy zajmujący się tą problematyką wskazują kilka sektorów, których działalność w sposób szczególny związana jest z tym problemem. Obok m.in. sektora paliwowo - energetycznego, transportowego czy ubezpieczeniowego, znaczącą wrażliwością na zmiany klimatu charakteryzuje się działalność rolnicza i inna, prowadzona na obszarach wiejskich. W Polsce jest to o tyle istotne, iż obszary wiejskie stanowią ponad 93,2% powierzchni Polski i zamieszkuje je ponad 38% populacji kraju, grunty rolne stanowią ponad 50% powierzchni kraju, w sektorze tym pracuje około 27% Polaków. Gwałtowne zmiany pogody i klimatu i ich wpływu na wieś i rolnictwo dotyczą więc znacznej liczby mieszkańców Polski.
Obserwuje się, że rośliny narażone na negatywny wpływ czynników pogodowych (np. suszy lub powodzi) łatwiej ulegają szkodnikom, niż rośliny które na taki stres nie były narażone. Już teraz można zaobserwować w Polsce zmiany w uprawach rolniczych. Pojawiają się nowe rodzaje szkodników. Studia prowadzone na temat wpływu zmian klimatu na rolnictwo wskazują, że przy obecnie zmieniających się warunkach pogodowych (m.in. wyższej temperaturze) rośliny będą narażone na większą ilość chorób, co będzie wynikiem zarówno większej aktywności patogenów jak i pojawienia się zupełnie nowych chorób i szkodników.
Na podstawie prowadzonych przez Państwowy Instytut Badawczy IUNG badań dotyczących potencjalnych zmian klimatu i jego wpływu na rolnictwo polskie przygotowano scenariusze zmian klimatycznych dla Polski. Zgodnie z danymi scenariusza Geographical Fluid Dynamics Laboratory (GFDL) przewiduje się, że dojdzie do dużych zmian temperatury, znaczących zmian w wysokościach opadów oraz narastania niekorzystnych zmian pogodowych. Scenariusz ten przewiduje, że w krótkiej perspektywie czasowej dojdzie do spadku produkcji roślinnej o ok. 7% oraz obniżenia produkcji na jednego mieszkańca. Szacuje się m.in. że o ok. 300- 400% zmniejszy się produkcja ziemniaka, a powierzchnia gruntów wyłączonych z użytkowania może osiągnąć nawet 50% w stosunku do stanu obecnego. Adaptacja rolnictwa będzie wymagała dużych nakładów finansowych. Przy braku działań zapobiegawczych i edukacyjnych może dojść w ciągu kilku lat do znacznych strat dla polskich rolników i producentów żywności. Szacunki liczbowe w najmniej korzystnych scenariuszach mówią o spadku globalnej produkcji roślinnej rzędu 25%.
Z drugiej strony rolnictwo jest tym sektorem, który oferuje znaczące możliwości w zakresie ochrony klimatu. Stosowanie właściwej agrotechniki pozwala na zmniejszenie ilości gazów cieplarnianych odprowadzanych do środowiska (choć udział tego sektora szacuje się na ok. 9% całkowitej emisji, to jest ono głównym źródłem emisji metanu i podtlenku azotu), dzięki właściwej technologii można zwiększyć ilość węgla wiązaną w biomasie i glebach rolniczych.
Fundacja na rzecz Rozwoju Polskiego Rolnictwa we współpracy z Katedrą Ochrony Środowiska SGGW w Warszawie wychodząc naprzeciw potrzebom dzisiejszego środowiska i gospodarki realizuje projekt ZMIANY KLIMATU A ROLNICTWO I OBSZARY WIEJSKIE.
Jednym z jej elementów jest konferencja, która odbędzie się 15 listopada 2007r. w Warszawie. Konferencja "Zmiany klimatu, a rolnictwo i obszary wiejskie", została objęta honorowym patronatem Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Ministerstwa Środowiska.
Wykorzystanie biomasy w produkcji biogazu
Redukcja emisji gazów cieplarnianych w rolnictwie
Akronimy
Konferencja "Zmiany klimatu, a rolnictwo i obszary wiejskie"
PARTNER REALIZACJI PROJEKTU
Katedra Ochrony
Środowiska
SGGW w Warszawie
SPONSORZY
Projekt dofinansowany ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej
Przygotowanie i serwis strony sfinansowany ze środków NFOŚiGW